Thao túng trong tình yêu là gì? 8 dấu hiệu mà bạn cần biết

We sometimes include products we think are useful for our readers. If you buy through links on this page, we may earn a small commission. Read our affiliate disclosure.
Dấu hiệu thao túng trong tình yêu

Thao túng tinh thần hay còn gọi là Gaslighting – một thủ thuật điều khiển tâm lý của kẻ thao túng khiến cho nạn nhân lâm vào trạng thái nghi ngờ bản thân, nảy sinh những hiệu ứng tâm lý khác thường.

Trong phương diện tình yêu, hành vi này thường núp bóng dưới sự quan tâm, ghen tuông quá mức của đối phương khiến cho người còn lại bị kiệt quệ về mặt tinh thần.

Vậy phải làm thế nào để không bị thao túng? Mời bạn theo dõi bài viết Thao túng trong tình yêu là gì? 8 dấu hiệu mà bạn cần biết của Love Connection để bảo vệ bản thân khỏi những mối nguy hiểm tiềm ẩn trong cuộc sống nhé!

Thao túng trong tình yêu: Cố ý và không cố ý

Liệu bạn có đang chịu sự thao túng trong tình yêu

“Gaslighting” là một thuật ngữ tâm lý bắt nguồn từ vở kịch Thắp Sáng Đèn Ga (Gas Light) năm 1983, câu chuyện về người chồng Jack Manningham có hành vi bạo hành tâm lý lên người vợ Bella Manningham theo cách có hệ thống khiến cho người vợ phải nghi ngờ về sức khỏe tinh thần của bà.

Ở những câu chuyện tình yêu tiêu cực, gaslighting xuất hiện cũng giống như hoàn cảnh của hai vợ chồng trong vở kịch. Người thực hiện hành vi thao túng thường là người chiếm ưu thế trong mối quan hệ, khiến cho nạn nhân phải đau khổ trong sự nghi hoặc bản thân mà không dám chống cự vì lo sợ mối quan hệ tan vỡ. 

Hành vi thao túng trong tình yêu một cách cố ý là khi kẻ thao túng muốn hoàn toàn nắm giữ sự tự do của người bị thao túng, khiến cho họ không thể nào thoát khỏi tầm kiểm soát của người đang thao túng họ.

Cũng có những trường hợp vô tình xảy ra hiện tượng gaslighting khi một người liên tục dùng “quyền lực” của mình trong mối quan hệ để ép người kia phải phụ thuộc vào họ. Tuy nhiên, kẻ thao túng lại không nhận thức được hành động của bản thân mà chỉ hành động theo bản năng đã hình thành trong quá trình phát triển về tư duy.

Quá trình của thao túng tâm lý

Thao túng tâm lý

– Nói dối và phóng đại

Kẻ thao túng bắt đầu quá trình tác động lên nạn nhân bằng cách nói dối về những sự thật đã diễn ra xung quanh họ. Kẻ thao túng sẽ phóng đại sự nghiêm trọng của vấn đề khi nạn nhân phản kháng để bảo vệ sự thật.

– Lặp đi lặp lại

Sau khi đã nói dối nạn nhân, kẻ thao túng sẽ lặp đi lặp lại sự dối trá này đến mức nạn nhân phải nghi ngờ về tính đúng đắn của sự việc. Người bị thao túng sẽ bị lôi kéo trong tiềm thức rằng họ thật sự đã sai lầm.

– Phủ nhận

Khi bị nạn nhân đưa ra những bằng chứng về việc “đổi trắng thay đen”, kẻ thao túng sẽ liên tục phủ nhận với, thậm chí còn bịa đặt ra nhiều thứ hơn. Nạn nhân phải gánh chịu những công kích từ phía người đang thao túng họ, sự kiên quyết của kẻ thao túng khiến cho họ phải lung lay.

– Đố lỗi cho nạn nhân

Điều này xảy đến khi người thao túng đưa ra những lý luận theo công thức: Bởi vì nạn nhân làm ra việc A thì kẻ thao túng mới phải tạo ra sự kiện B. Cùng với kết luận rằng mọi lỗi lầm là do nạn nhân gây ra, người thao túng dễ dàng làm cho nạn nhân bị suy sụp tinh thần.

– Tạo ra mối quan hệ phụ thuộc

Bước này là mục đích của việc khiến cho nạn nhân bị suy sụp tinh thần. Lúc này nạn nhân sẽ có xu hướng nghe lời kẻ thao túng bởi vì họ cảm thấy bản thân đang mắc sai lầm và không thể tự chủ. 

Bằng những lời dụ dỗ dối trá, kẻ thao túng có khả năng đạt được sự tin tưởng. Từ đó người bị thao túng sẽ phải phụ thuộc vào người đang thao túng họ. 

– Sự tử tế giả tạo

Khi lâm vào tình trạng suy sụp tinh thần, người bị thao túng sẽ dễ cảm động trước sự tử tế của người thao túng. Đây là bước lấy được trọn vẹn niềm tin từ nạn nhân của kẻ thao túng, giả vờ hối hận khiến nạn nhân cảm thấy hy vọng.

– Kiểm soát bằng quyền lực

Kiểm soát bằng bạo lực

Bước cuối cùng của quá trình thao túng chính là kiểm soát nạn nhân bằng quyền lực mà nạn nhân đã vô tình trao cho người đang thao túng họ. Khi kẻ thao túng hoàn thành bước này, khỏe tinh thần của nạn nhân cũng đã ở mức báo động.

Dấu hiệu cụ thể của sự thao túng trong tình yêu

Trong tình yêu, sự thao túng rất dễ che đậy dưới lớp vỏ của ái tình. Sự quan tâm quá mức sẽ dần biến thành mong muốn chiếm hữu và Gaslighting sẽ nhanh chóng xuất hiện. 

1/ Bạn dễ bị người yêu dẫn dắt trong cuộc tranh luận của hai người

Bạn bị dẫn dắt trong những cuộc cãi vã

Cãi vã trong tình yêu là không thể tránh khỏi, nhưng đó là dấu hiệu tích cực chỉ khi những cuộc tranh luận ấy mang lại tính xây dựng trong mối quan hệ, giúp hai người hiểu nhau hơn. Nếu việc này khiến mâu thuẫn dâng lên, mối quan hệ của hai bạn sẽ gặp phải nhiều trắc trở.

Và thao túng trong tình yêu chính là một trong những vấn đề dễ xảy ra nhất.

Nếu người yêu của bạn liên tục đưa ra câu hỏi để tránh né câu trả lời mang tính đảm bảo, người ấy đang cố gắng dẫn dắt bạn đi xa trọng tâm của vấn đề. Bạn sẽ lạc vào rừng câu hỏi của người yêu và dần quên mất lý lẽ của bản thân.

Bạn không nhớ mình đang tranh luận về vấn đề gì, dần dần bị người ấy thuyết phục vì phải tìm câu trả lời cho những câu hỏi nghiêng về ý kiến của người ấy nhiều hơn. Cuối cùng bạn sẽ đi đến kết luận đúng theo quan điểm ban đầu mà người yêu bạn đưa ra.

Điều này làm cho quan điểm cá nhân của bạn bị lu mờ và khi tình trạng này kéo dài, bạn sẽ hoàn toàn mất đi chính kiến của bản thân. Đây chính là một trong những thành công của việc Gaslighting đến từ người yêu của bạn.

2/ Bạn cảm thấy nghi ngờ về bản thân

Bạn nghi ngờ về bản thân

Bạn thường xuyên phải đối mặt với những nghi ngờ rằng bản thân bạn đã đủ tốt hay chưa, bạn có phải là người hay đòi hỏi, có phải là người hiểu chuyện hay không.

Sự nghi ngờ này kéo dài có thể khiến cho bạn không còn đủ khả năng để phán xét bất cứ điều gì, vì bạn luôn cảm thấy mình không xứng đáng để làm việc đó. Hãy tìm hiểu nguyên nhân vì sao bạn lại trở nên như vậy, có phải là do bạn suy nghĩ nhiều hay người yêu của bạn đã gián tiếp tạo ra điều này.

Nếu người yêu khiến bạn rơi vào tình trạng nghi ngờ bản thân, rất có thể là hành vi thao túng trong tình yêu đã xuất hiện.

Người yêu của bạn là người giữ vị trí quan trọng trong đời sống tinh thần của bạn, là người có thể trực tiếp hoặc gián tiếp đưa ra những lời nhận xét làm ảnh hưởng đến suy nghĩ của bạn.

Khi bạn thể hiện một nhu cầu nào đó mà bạn cho là hết sức bình thường và đúng đắn, người ấy lại phủ nhận và làm quá vấn đề lên. Ví dụ như bạn mong muốn người yêu không phớt lờ tin nhắn và cuộc gọi của bạn, nhưng anh ta lại cho rằng bạn đang đòi hỏi và kiểm soát anh ta.

Vấn đề này sẽ trở nên nghiêm trọng khi bạn bắt đầu nghĩ rằng có phải bạn đã quá đòi hỏi rồi hay không. Sự nghi ngờ bản thân này dần khiến cho bạn thuận theo ý kiến của người yêu và cảm thấy bản thân đã mắc sai lầm.

3/ Bạn có thể bị thao túng trong tình yêu khi lúc nào cũng phải là người xin lỗi

Bạn luôn là người xin lỗi

Bởi vì sự nghi ngờ bản thân xảy ra quá thường xuyên, bạn không có sự chắc chắn về khái niệm đúng sai nên bạn luôn thấy mình có lỗi và phải xin lỗi để mâu thuẫn giữa hai người kết thúc êm đẹp.

Điều này sẽ lặp đi lặp lại nhiều lần, đến mức bạn có cảm giác tội lỗi vì bản thân luôn là người “gây sự” khiến cho mối quan hệ trở nên xấu đi. Lúc này, người yêu của bạn nghiễm nhiên trở thành người vô tội và cần được bù đắp.

Đến một thời điểm nhất định, bạn sẽ hoàn toàn không phân biệt được đúng sai, dù bạn là người không có lỗi (thậm chí người sai ở đây là người yêu của bạn) cũng phải cố gắng làm hòa để không đánh mất mối quan hệ này.

Người yêu của bạn trở thành người không bao giờ có lỗi. Còn bạn phải vật lộn trong mớ cảm xúc hỗn loạn với câu hỏi “vì sao mình lại nhiễu sự như vậy”, “liệu mình có xứng đáng được yêu thương hay không”.

Với những lỗi lầm mà người yêu gây ra, bạn sẽ cảm thấy bởi vì do bạn mà người ấy mới làm như vậy. Bạn sẽ nảy sinh những suy nghĩ khác lạ, ví dụ như vì bạn thường xuyên nhắn tin làm phiền nên người yêu của bạn mới cảm thấy mệt mỏi và không muốn trả lời bạn, và bạn phải xin lỗi người ấy.

4/ Người yêu của bạn thường xuyên vượt quá nguyên tắc, giới hạn mà bạn đặt ra

Đối phương luôn vượt quá giới hạn của bạn

Mỗi người đều có quy tắc và giới hạn của bản thân. Một người thật lòng yêu thương bạn sẽ luôn tôn trọng những quy tắc và không vượt qua giới hạn mà bạn đã đặt ra.

Trong mối quan hệ của người thao túng và người bị thao túng, sẽ không có bất cứ quy tắc hay giới hạn nào của nạn nhân mà người thao túng xem trọng. Họ luôn thấy mình đúng và không có lý do gì làm cho họ phải chịu nhún nhường đối phương.

Khi Gaslighting xảy ra trong tình yêu, bạn hoàn toàn trở thành người bị phụ thuộc, yếu kém hơn và không nhận được sự tôn trọng từ người ấy. Vì vậy, người yêu của bạn sẽ thường xuyên có những hành động thái quá nhưng bạn lại không thể phán xét vì bạn luôn là người bị động.

Bạn không thích người yêu nói dối mình, không thích phải chờ đợi quá lâu nhưng người ấy lại thường xuyên nói dối và bắt bạn phải chờ đợi thì chính là không tôn trọng bạn. 

Khi bạn phản kháng, người yêu của bạn bắt đầu có thái độ phủ nhận giống như việc khiến bạn nghi ngờ bản thân và làm cho bạn luôn là người phải xin lỗi. Dần dần, những quy tắc và giới hạn của bạn sẽ chìm vào quên lãng, bạn sẽ không còn nhận được sự tôn trọng và trở thành người yếu thế hơn.

5/ Bị người ấy xem thường – dấu hiệu của sự thao túng trong tình yêu

Bạn bị đối phương xem thường

Một mối quan hệ không có sự cân bằng thì người yếu thế hơn sẽ luôn rơi vào trạng thái tự ti. Khi xuất hiện sự thao túng tâm lý, người yếu thế hơn sẽ bị đối phương xem thường.

Khi người yêu của bạn có những hành động vượt quy tắc, giới hạn của bạn, người ấy đã không còn tôn trọng bạn nữa. Bạn sẽ không còn nhận được những lời khen cũng như sự công nhận đến từ người có vị trí quan trọng trong đời sống tinh thần của bạn, dần dần sự tự tin cũng sẽ theo đó mà sụp đổ.

Sự tự tin trong mối quan hệ rất quan trọng, cho nên khi muốn thao túng một người, lấy đi sự tự tin của người đó là cách nhanh nhất để khiến họ gục ngã.

Nếu người ấy thường xuyên chê bai bạn, khinh thường công việc của bạn, không ủng hộ bạn và luôn nói rằng bạn vô tích sự thì hãy thật tỉnh táo. Những lời này sẽ làm cho tâm trí bạn lung lay, dễ bị mất đi lý trí và trở thành nạn nhân của thao túng trong tình yêu.

Mỗi người sinh ra đều có điểm mạnh của riêng mình, bạn không thể để người khác xem thường dù họ có là ai đi chăng nữa. Dấu hiệu này chính là “red flag” cực lớn mà bạn cần phải chú ý.

6/ Bạn không được tự do trong mối quan hệ này

Bạn mất đi sự tự do

Bạn không thể mặc những bộ trang phục mình yêu thích.

Không được đi chơi mà không có người ấy bên cạnh.

Không được ở cùng một nhóm bạn mà có sự xuất hiện của người khác giới.

Không được nói chuyện quá lâu với bất cứ người khác giới nào ngoài người thân.

Và ti tỉ những điều “không được” khác, nếu như người yêu của bạn không cho phép thì bạn không được tự ý quyết định. Sự kiểm soát quá lố của người yêu làm bạn khó chịu, nhưng người ấy lại bao biện rằng bởi vì muốn quan tâm bạn, sợ đánh mất bạn, sợ phải rời xa bạn.

Thật sự những lời này đều là giả dối, bạn sẽ chẳng bao giờ hạnh phúc khi ở trong một mối quan hệ mà bản thân không được tự do, như thể một chú chim bị nhốt trong lòng.

Sự kiểm soát này chính là một trong những dấu hiệu rõ ràng nhất của Gaslighting, đã gần đến bước cuối cùng trong quá trình thao túng mà đối phương sử dụng với bạn.

Dù là cố ý hay không thì sự kiểm soát nặng nề này cũng gây ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe tinh thần của bạn. Hãy đủ tỉnh táo để đưa ra những quyết định của bản thân mà không để bất cứ ai có thể cản trở bạn. 

7/ Bạn liên tục hy vọng rồi lại thất vọng

Bạn liên tục thất vọng

Một trong các bước của quá trình thao túng tâm lý chính là sự tử tế giả tạo. Sau khi làm những điều gây ảnh hưởng xấu đến tinh thần của bạn, người ấy tỏ ra hối hận hận và hứa rằng sẽ yêu thương bạn nhiều hơn. Nhưng sự tử tế đó chỉ diễn ra trong một khoảng thời gian ngắn.

Cho một người sự hy vọng rồi từ từ nhấn chìm nó là cách đối xử tệ hại nhất trong tình yêu.

Khi người yêu bất ngờ thay đổi khiến cho bạn phải suy nghĩ: “Liệu mình có đang nghĩ sai về người ấy hay không? Người ấy thật sự yêu và tốt với mình.”

Đó là một vòng lặp, một cái bẫy mà hầu như kẻ thao túng nào cũng dễ dàng đưa nạn nhân vào tròng. Lòng trắc ẩn của con người là thứ thường xuyên bị lợi dụng nhất, cho nên bạn sẽ nhẹ dạ tha thứ cho những gì mà người ấy gây ra rồi lại tiếp tục thất vọng nhiều lần nữa.

Sẽ chẳng có kết cục tốt đẹp nào như bạn mong muốn ngoài những đả kích tinh thần mà thôi.

8/ Sự không an toàn trong mối quan hệ cũng là một dấu hiệu của sự thao túng trong tình yêu

Bạn không cảm thấy an toàn

Sự thao túng sẽ khiến mối quan hệ tình yêu này giống như tế bào ung thư của bạn, nó ăn mòn bạn từng ngày từng giờ, và gần như là không thể triệt tiêu. Bạn luôn ở trong trạng thái thấp thỏm, thậm chí là mắc phải những chứng bệnh về tâm lý như trầm cảm, rối loạn âu lo…

Tình yêu vốn dĩ là một liều thuốc chữa lành. Sau những vất vả, mỏi mệt trong cuộc sống, bạn trở về ở bên cạnh người mình yêu thương để tìm kiếm sự bình yên. Tình yêu là khi ở bên cạnh người ấy, bạn được là chính bản thân mình, được thổ lộ những điều mà bạn thường cất giấu sâu trong trái tim.

Trong một mối quan hệ tốt đẹp, bạn sẽ có được cảm giác an toàn, tinh thần luôn ổn định và mỗi ngày đều trải qua những hạnh phúc mà tình yêu mang lại. Đó mới là tình yêu thật sự, chứ không phải là sự trói buộc khiến bạn đêm đêm đều lo lắng, ngày ngày lại ưu phiền. 

Bạn phải luôn nhớ rằng, khi tình yêu với bản thân đủ lớn thì bạn mới có thể đem lại tình yêu cho người khác. Không ai có thể hiểu được bạn bằng chính bản thân bạn, cũng như không ai có thể đem lại hạnh phúc cho bạn nếu tự bản thân bạn không làm được điều đó.

Khi bạn có thể dũng cảm từ bỏ mối quan hệ độc hại, những người phù hợp với bạn mới có thể xuất hiện. Cuộc sống là hành trình dài, phải học được bài học này thì mới có thể hoàn thành bài học tiếp theo. Suy cho cùng, mục đích của mỗi người chúng ta đều là tìm kiếm cho mình niềm hạnh phúc.